Een onbekende donor geeft Christel een tweede kans
Wat doe je als je leven plotseling volledig stilvalt? Voor Christel (59) begint het met vermoeidheid en vlekken op haar huid. Binnen enkele dagen verandert haar wereld. Ze krijgt de diagnose acute leukemie. Dankzij een onbekende stamceldonor krijgt ze een nieuwe kans. Jaren later schrijft ze hem een brief. Het antwoord dat terugkomt, vergeet ze nooit meer.
Page content
Uitslag op haar arm die alles verandert
Het begint met uitslag. Christel werkt als zelfstandig kapster. In 2009 wordt ze moe en krijgt ze vlekken op haar armen en nek. Ze besluit naar de huisarts te gaan en wordt doorverwezen naar een dermatoloog. Die vindt het een vreemd verhaal en laat bloed prikken.
"Op maandagmiddag rond vier uur stond de huisarts voor de deur. Toen wist ik: dit is niet goed."
De diagnose: acute promyelocytaire leukemie (APL), een zeldzame en ernstige vorm van leukemie. Christel wordt vrijwel direct opgenomen in het ziekenhuis.
“Ik wist niet hoe lang je er blijft. Ik nam spullen mee en probeerde er iets van te maken, maar eigenlijk wist ik niet wat me te wachten stond.”
Behandeltraject van twee jaar
Christel is getrouwd met, in haar eigen woorden, "de leukste man van de wereld". Ze heeft twee kinderen: één van drie en één van tien jaar oud. Die kinderen zijn haar doel om vol te houden.
Het geplande behandeltraject duurt twee jaar. Naast meerdere chemokuren krijgt Christel ook arsenicumtrioxide, een middel dat bij APL wordt ingezet als de leukemie terug blijft komen. Na een jaar is de kanker weg. Maar een maand later komt de ziekte terug, in een lastigere variant.
De zoektocht naar een stamceldonor
Het behandelteam besluit dat een stamceltransplantatie de volgende stap is. Eerst wordt er binnen de familie gezocht naar een geschikte stamceldonor. De kans op een match binnen de familie is kleiner dan 30%, en ook voor Christel is er geen familielid dat kan doneren: haar zus blijkt geen geschikte match. De stamcellen van haar zus lijken te veel op haar eigen stamcellen, waardoor ze de ziekte niet herkennen.
Net als de meeste patiënten is Christel daardoor afhankelijk van een onbekende stamceldonor uit de wereldwijde databank.
En die wordt gevonden. Een jonge man van rond de dertig jaar oud.
Een zakje aan een infuuspaal
Op de dag van de transplantatie hangt er een zakje stamcellen aan haar infuuspaal. In ongeveer een uur lopen de stamcellen naar binnen.
Het is eigenlijk heel gek. Gewoon een zakje aan je infuuspaal, en dat is het dan. En daarna hoop je maar.
Ongeveer 90% van de stamceldonaties gebeurt via bloed. De donor doneerde zijn stamcellen niet via het bloed, maar via een beenmergpunctie. Dat betekent dat hij wordt opgenomen in het ziekenhuis en onder narcose stamcellen uit zijn bekken laat afnemen. Voor iemand die hij nog nooit heeft ontmoet.
Na de transplantatie volgt een lange en zware herstelperiode. Christel krijgt graft-versus-hostreacties, longontstekingen en een immuunsysteem dat nog niet volledig hersteld is. Langzaam pakt ze haar werk als zelfstandig kapster weer op. “In het begin één klant per dag. Ik was nog zo zwak. Maar stap voor stap bouwde ik het op.”
Haar kijk op het leven verandert voorgoed.
“Ik sta anders in het leven. Dingen waar mensen zich druk om maken… dat voelt anders. Als iemand zegt ‘ik ben doodziek’, denk ik: dat woord gebruik ik nooit meer.”
Een brief, tien jaar later
Christel wil een brief sturen aan haar donor. Maar de regels rondom donor-patiëntcontact zijn strikt: je mag weinig over jezelf prijsgeven. Ze schrijft de brief samen met haar man. "We hebben er zo zorgvuldig over nagedacht. Wat mag je wel zeggen, wat niet? We hebben er lang over gedaan."
Christel schreef hem een boodschap die haar gevoel samenvat: “You share my scars and I share your time”
“Hij heeft mij letterlijk tijd gegeven. Een stukje van zijn leven. Niemand kan belangrijker zijn dan hij.”
Dan krijgt ze antwoord. Maar het nieuws in die brief is verdrietig: haar donor is overleden. Waarschijnlijk een ongeluk. Het nieuws komt hard aan. “Hij was nog maar 37. Deze man… hij heeft mij mijn leven gegeven."
Waarom donoren zo hard nodig zijn
Christel wist zelf vóór haar ziekte niet dat stamceldonatie bestond. Nu wil ze maar één ding: dat zoveel mogelijk mensen zich aanmelden.
Veel mensen weten het niet. Maar je kunt er een leven mee redden. Iemand een toekomst geven. Iemand moeder of vader laten blijven. En dat is met geen pen te beschrijven.
Wat jij kunt doen
Wat als jij, en alleen jij, het leven van iemand kan redden?
Aanmelden is eenvoudig: je vult het online aanmeldformulier in, ontvangt thuis een registratiesetje, neemt wangslijmvlies af met de wattenstaafjes en stuurt het gratis op. Daarna sta je anoniem in de wereldwijde databank.
